Retro Preston North End Shirts – De Originele Invincibles

Het verhaal van Preston North End is onlosmakelijk verbonden met het verhaal van het voetbal zelf. Toen William Sudell, de visionaire vroege voorzitter van de club, in 1888 hielp de Football League op te richten, wist hij dat zijn Preston-ploeg de concurrentie al ver achter zich had gelaten. Dat eerste seizoen bewees het genadeloos: Preston bleef 22 wedstrijden ongeslagen, won de competitie met 11 punten verschil en versloeg Wolverhampton Wanderers met 3–0 in de FA Cup-finale. De 'Invincibles' waren geboren en hun legende is nooit vervaagd.

Zij verdedigden de titel het daaropvolgende seizoen in 1889–90 succesvol en vestigden zich als de dominante kracht van het vroege Engelse voetbal. De club zou nog vier FA Cup-finales bereiken in de jaren die volgden – 1888, 1922, 1937 en 1954 – en hief de trofee nogmaals in 1938, toen Huddersfield Town met 1–0 werd verslagen op Wembley dankzij een strafschop van George Mutch in de verlengingen; een moment dat behoort tot de meest gekoesterde herinneringen van Deepdale.

De naoorlogse jaren brachten een gouden generatie. Preston eindigde als runner-up in de First Division in 1952–53 en opnieuw in 1957–58, en bereikte de FA Cup-finale in 1954 en 1964. De finale van 1964 tegen West Ham United eindigde in teleurstelling met een 3–2 nederlaag, maar bevestigde dat Preston nog altijd een kracht van betekenis was op het hoogste niveau.

Degradatie uit de hoogste divisie in 1961 luidde een lange, moeilijke periode in. Preston dwaalde door de divisies en bracht zelfs tijd door in de vierde klasse in de jaren tachtig – haast ondenkbaar voor een club van zo'n statuur. Deepdale werd echter in de jaren negentig omgebouwd tot een volledig overdekt stadion, een van de meest sfeervolle en liefdevol onderhouden stadions buiten de Premier League.

Laat in de jaren negentig gloeide de hoop weer op. Onder David Moyes won Preston het Third Division-kampioenschap in 1996 en het Second Division-kampioenschap in 2000, en bereikte de play-off-finale van de First Division in het Millennium Stadium van Cardiff. Een hartverscheurende nederlaag tegen Bolton Wanderers onthield hen een terugkeer naar het hoogste niveau die zo dichtbij leek. De club is voor het grootste deel van de 21e eeuw actief gebleven in het Championship – de tweede divisie – altijd veelbelovend, soms pijnlijk, maar nooit zonder dat onmiskenbare gevoel van een slapende reus.

Geen naam overheerst Deepdale meer dan die van Tom Finney. De 'Preston Plumber' – zo genoemd omdat hij zijn loodgietersbedrijf tijdens zijn spelerscarrière voortzette – wordt algemeen beschouwd als een van de grootste Engelse voetballers van de 20e eeuw. Tussen 1946 en 1960 speelde Finney 433 competitiewedstrijden voor Preston en scoorde hij 187 doelpunten. Hij kon op beide vleugels of als spits spelen en werd tweemaal verkozen tot Football Writers' Footballer of the Year. In tegenstelling tot veel van zijn tijdgenoten bleef Finney zijn gehele carrière trouw aan Preston en wees hij een lucratief aanbod van de Italiaanse club Palermo af. Een bronzen standbeeld van hem staat buiten Deepdale; het is het meest blijvende symbool van de club.

Vóór Finney was er Johnny Goodall – een van de allereerste echte professionele voetballers, een sleutelfiguur in de Invincibles-ploeg en een speler die hielp definiëren wat een spits kon zijn. Nick Ross was een andere onmisbare Invincibles-pijler, een gezaghebbende back in een tijdperk waarin defensieve kwaliteit zeldzaam was.

Bill Shankly – jawel, die Bill Shankly – speelde 297 wedstrijden voor Preston tussen 1933 en 1949 voordat hij Liverpool omvormde tot een dynastieke club. Zijn tactische intelligentie was al zichtbaar in zijn Preston-jaren, en hij was later ook manager van de club van 1949 tot 1951.

Howard Kendall, die als manager een legende bij Everton zou worden, speelde in de jaren zestig voor Preston. Alex James, de briljante Schotse spelmaker die later het creatieve hart van Arsenals glorieploeg uit de jaren dertig werd, begon zijn carrière bij Preston. Meer recentelijk voltooide David Beckham in 2001 een huurperiode bij Deepdale met 5 optredens terwijl hij wedstrijdscherpte terugvond – een curiosa die de supporters verrukte. Kevin Kilbane bracht energie en inzet in de jaren negentig, terwijl de doelmannen-dynastie Alan Kelly – vader en zoon – decennia aan Preston-geschiedenis overstrekte.

De traditionele kleuren van Preston North End zijn witte shirts en marineblauw shorts, een combinatie die al meer dan een eeuw geruststellend consistent is gebleven. De eenvoud van het witte thuisshirt is onderdeel van de charme – het is strak, klassiek en draagt het gewicht van de originele Invincibles zonder versiering nodig te hebben.

De Edwardiaanse shirts en die van voor de oorlog waren zware katoenen exemplaren met kanten kraagjes, diep evokatief aan de vroegste professionele voetbalperiode. Shirts uit het Tom Finney-tijdperk van de late jaren veertig en vijftig behoren tot de meest gewaardeerde stukken bij verzamelaars – de ronde kraagjes, het dikke katoenen weefsel en het ingetogen wit met blauwe bies roepen een periode op waarin Preston echte titelkandidaten waren.

De jaren zestig en zeventig brachten synthetische materialen en gewaagdere ontwerpen, waaronder enkele aantrekkelijke uitshirts in donkerder blauw en af en toe strepen. De jaren tachtig produceerden, zoals bij veel clubs, avontuurlijke – en soms verbijsterende – ontwerpen naarmate shirtreclame zijn intrede deed en fabrikanten om aandacht wedijverden.

In de jaren negentig en 2000 adopteerde Preston modernere sjablonen. De donkerrode uitshirts van bepaalde Championship-seizoenen zijn populair gebleken bij fans. Een retro Preston North End shirt uit de promotietijd van de late jaren negentig heeft voor supporters die de Moyes-jaren en de bijna-misser in Cardiff meemaakten een bijzondere emotionele waarde.

Het clubembleem heeft door de jaren heen een evolutie doorgemaakt, van eenvoudige vroege ontwerpen naar het meer sierlijke lam-en-vlag-embleem dat moderne shirts siert – een verwijzing naar het 'PNE'-erfgoed en de Lancashire-identiteit.